Svetsko prvenstvo u fudbalu oduvek je bilo pozornica na kojoj su se rađale legende. Među igračima koji su obeležili najveću sportsku smotru na planeti nalazili su se i brojni fudbaleri romskog porekla, iako se o tome u javnosti retko govori. Od Hrista Stoičkova, preko Rumuna Georgija Hadžija, do portugalskog virtuoza Rikarda Kvarežme, Romi su ostavili dubok trag u istoriji svetskog fudbala.
Kada se govori o najvećem romskom fudbaleru koji je nastupao na Mundijalima, ime Hrista Stoičkova gotovo je nemoguće zaobići. Legendarni bugarski napadač bio je jedan od najboljih igrača Svetskog prvenstva 1994. godine u Sjedinjenim Američkim Državama.
Predvodio je Bugarsku do istorijskog četvrtog mesta, postigao šest golova i podelio titulu najboljeg strelca turnira. Iste godine osvojio je Zlatnu loptu i postao jedan od najboljih fudbalera sveta.
Generacija devedesetih godina donela je još nekoliko velikih imena koja se često povezuju sa romskom zajednicom. Rumunski as Georgi Hadži, poznat kao „Karpatski Maradona“, predvodio je Rumuniju do četvrtfinala Mundijala 1994. godine i ostao upamćen kao jedan od najboljih evropskih fudbalera svoje ere.
Uz njega su stasavali Ilije Dumitresku i drugi rumunski reprezentativci koji su ostavili dubok trag u evropskom fudbalu. Početkom novog milenijuma pažnju ljubitelja fudbala privukao je Rikardo Kvarežma.
Portugalac nikada nije krio svoje romsko poreklo i zbog toga je postao simbol uspeha Roma u vrhunskom sportu. Nadimak „O Cigano“ (Ciganin) nosio je sa ponosom tokom čitave karijere. Nastupao je za Barselonu, Inter, Čelsi i Porto, a sa reprezentacijom Portugala igrao je i na Svetskomprvenstvu 2018. godine. Njegov gol protiv Irana ostao je jedan od najlepših pogodaka tog turnira.
Među imenima koja se često navode u publikacijama o poznatim Romima nalaze se i Hesus Navas, svetski prvak sa Španijom iz 2010. godine, kao i pokojni Hoze Antonio Rejes, jedan od najtalentovanijih španskih fudbalera svoje generacije. U različitim izvorima kao pripadnici romske zajednice pominju se i Milan Baroš, Erik Kantona, Andre Pjer Žinjak, Rafael van der Vart i drugi istaknuti igrači evropskog fudbala.
Posebno mesto među fudbalskim velikanima romskog porekla zauzima Zlatan Ibrahimović. Jedan od najprepoznatljivijih fudbalera 21. veka osvojio je brojne titule u najjačim evropskim ligama i postao simbol pobedničkog mentaliteta i vrhunskog profesionalizma. Iako nikada nije nastupio u završnici svetskog prvenstva kao jedan od glavnih favorita za titulu, Ibrahimović je obeležio jednu fudbalsku eru i ostao jedan od najuspešnijih igrača romskog porekla u istoriji ovog sporta.
A šta je sa aktuelnim Svetskim prvenstvom 2026? Iako među učesnicima ima igrača koji potiču iz različitih manjinskih zajednica, trenutno nema mnogo reprezentativaca svetske klase koji otvoreno ističu romsko poreklo kao što je to svojevremeno činio Kvarežma.
Uprkos tome, romski trag u svetskom fudbalu ostaje neizbrisiv. Od Stoičkova i Hadžija, preko Kvarežme, pa do brojnih reprezentativaca Španije, Rumunije, Češke i Portugala, Romi su pokazali da talenat, rad i upornost mogu da ih dovedu na najveću sportsku scenu sveta.
Danas, kada se fudbalski svet divi novim generacijama igrača, priče o romskim asovima predstavljaju podsetnik da su pripadnici romske zajednice decenijama bili deo najvećih sportskih uspeha, iako njihova uloga često nije dobijala pažnju kakvu zaslužuje.
UDARNA VEST.rs (Telegraf.rs)
